تاریخ اموزش در خواجه اباد قدیم { به قلم فرج اله امینی}

تاریخچه تاسیس دبستان خواجه آباد

در ابتدا روح تمامی درگذشتگان وبزرگان روستا شاد

در سال1340 یا همت مرحوم حاج میرزا تقی حسینی و مرحوم حاج محمد اسماعیل امینی که کدخدا بود ودرخواست های مکرر ورفت وآمدهای مداوم به نیشابور که اکثرا پای پیاده تا دو راهی وچکنه میرفتند واز آنجا معمولا با اتوبوس مرحوم مصطفی یکدست که بسیار قدیمی و کهنه بود صبح از چکنه راه می افتاد وبعد از طی کردن مسافت مشکان و سلطان آباد از جاده سبزوار شب به نیشابور می رسید بلاخره توانستند مجوز تاسیس دبستان بدون مکان وساختمان را بگیرند اواخر شهریور ماه 1340 بود که پدرم رفت به نیشابور و هنگامیکه برگشت به روستا همراه معلمی بنام آقای سبحان میرشاهی آمدند ما آن زمان مکتب مرحوم ملا سیف اله ( آخوند ) می رفتیم و آقای میر شاهی مدتی را در خانه ما بود و اولین مکانی که مدرسه برگزار شد خانه مرحوم حاج علی امینی در محل فعلی منزل حاج باقر بیات می باشد که دوتا اتاق داشت و به نوعی پدرم اجبار کرد که در هر خانه ای که فرزند سن وسال مدرسه ای هست باید بیایند وثبت نام کنند علیرغم اینکه بعضی از بزرگان روستا مخالفت می کردند و معتقد بودند که کدخدا وحاجی حسینی درس کافری را در روستا رواج می دهند ولی با تمام این مشکلات و موانع در ابتدا حدود 60 نفر دانش آموز ثبت نام شد ( در آن زمان حدود 360 خانواده در روستا زندگی می کردند ) افرادی که سنشان مثلا 9 سال بود وسواد کافی مکتبی داشتند کلاس سوم دادند که آقای دکتر فرزاد و جناب اسماعیلی و حاج عبداله ارقبایی و مهندس محمد حسن صادقی و.........را شامل می شودوگروه بعدی که یکی دو سال کوچکتر بودند کلاس دوم منجمله عزیزاله امینی و مهندس محمود صادقی و آقای محمد حسین بیات و دقیق به یاد ندارم که استاد سرکار خانم مریم حسینی دختر خانم مرحوم حاج میرزا تقی حسینی که همسر محترم جناب آقای دکتر حمید فرزاد می باشند پایه دوم یا سوم بودن که رنج سنی 6 یا 7 سال راکلاس اول دادند منجمله خودم وآقای شیبت الحمید صادقی وجناب هلال فیزوزی و.......به هر حال دو کلاس در سه پایه و 60 نفر دانش آموز بسیار سنگین بود از مرحوم شیخ ظهیر خیامی بعنوان معلم حق التدریس یا پیمانی دعوت بعمل آمد که بعنوان معلم کلاس دوم اگر اشتباه نکنم همکاری وتدریس کند که مدت کوتاهی فکر کنم حدود دو ماهی همکاری نمودند وسپس اختلافی که ما بین آقای میرشاهی و ایشان آمد ترک خدمت نمودند وآقای میرشاهی ماند بادو کلاس اگر اشتباه نکنم آقای میرشاهی دوسال در خواجه آباد خدمت کردند.
سپس دبستان به خانه های مرحوم مولاوردی مولوی انتقال یافت وحدود یکسال بود وبعد از آن دبستان به قسمتی از منزل آقای حاج میرزا تقی حسینی انتقال یافت وبعداز آقای میر شاهی معلم دیگری بنام آقای سید ابوالقاسم امامیان بعنوان معلم به روستا آمدند وحدود دوسال معلم دبستان بودند وزمین دبستان قدیمی را که کنار آسیاب آبی بود متعلق به مرحوم حاج قاسم بیات بود که جهت احداث دبستان به آموزش وپرورش اهدا شد که زمینی با سراشیبی تند درپایین نهر آب نیستانک بود که توسط دانش آموزان به وسیله بیل وکلنک و پَلکِش هموار گردید و در این زمان دبستان به منزل شادروان کربلای ابوالفضل مومنی پدر طیب مومنی انتقال یافت بلاخره دو باب اتاق گلی با یک راهرو توسط دانش آموزان واهالی ساخته شد بس که گل لگد کرده بودیم پاهای اکثر دانش آموزان زخم شده بود در این زمان سومین معلم بنام آقای دو راهی بود که ایشان هم زحمات زیادی کشیدند ودر آن زمان امتحانات پایه ششم ابتدایی در چکنه برگزار می گردید وآقای دکتر فرزاد و آقای محمدعلی اسماعیلی و....اولین دوره دانش آموزان ششم نهایی بودند و سپس چهارمین معلم دبستان سپاهی دانش آقای علی اکبر باصفا بود و در زمان ایشان یعنی سال 1346 بنده وهمکلاسی هایم پایه ششم و امتحان نهایی را در چکنه سپری نمودیم وبعدها بتدریج درقسمت پایین مدرسه کنار جاده دو کلاس دیگروبه مرور در سالهای بعدی دو اتاق دیگر اضافه شد وپنجمین معلم دبستان آقای آسمانی و آقای ابراهیمی وبه ترتیب آقایان اصلاحی و مهر آبادی وسپس سرکار خانم مریم حسینی با یک خانم معلم دیگر بودند . وبعد حدود سال 1355به بعد معلمانی همچون آقایان باقری وبذرافشان و کاویانی و عمرانی و سالاری و شیرازیان و ..... خدمت نمودند .
در پایان درود می فرستم به روح پر فتوح همکاران پیشکسوت وفرهنگی شادروانان ،آقایان علی اکبر فرزاد - سید امیر حسینی - سید اشرف حسینی - علی اکبر صادقی - محمد صالح صالحی
و آرزوی توفیق وسلامتی وموفقیت برای کلیه عزیزانی که در جهت رشد و شکوفایی فرزندان خواجه آباد زحمت کشیدند .

فصل پنجم از وازه ها در فرهنگ محاوره ای خواجه اباد ( ابزار کشاورزی - طب سنتی)...