Malek Saraei, [۲۵.۰۹.۱۷ ۲۲:۳۷] ایین های محرم در تاریخ سوگواری حضرت سید الشهدا (ع) در خواجه اباد قد

Malek Saraei, [۲۵.۰۹.۱۷ ۲۳:۵۰]
فرهنگ و اداب ورسوم گذشتگان ما که قدمت دیرینه در روستایمان دارد ریشه در عشق مردم این روستا به حضرت سید الشهدا علیه السلام داشته و از سوی دیگر چنانچه در بخش تاریخ تحولات اجتماعی و خواجه اباد قدیم گفته شد خواجه اباد در مرکز روستاهای این منطقه به عنوان مرکز اشاعه فرهنگ تشیع بوده است زیرا ایین های سوگواری محرم از اندیشه شیعی صفویان بهره جسته و ان را در خود جذب و بزرگان مکتب خانه ها همچون مرحوم اخوند باقر و اخوند سیف الله ان را بسط و گسترش دادند ود در نسخه های قدیمی که بخشی از ان را در دوران کودکی ام در دست مرحوم خادم الحسین عباس صفوی دیدم از نسخه های دست نوشته به خط شکسته مکتب استاد عباسی صفویه بوده که خواندن ان برای هر کس ساده نبود نوحه ها شبیه خوانی ها و اداب و رسوم جزئی در ان نسخ دیده می شد که به زبان اذری کتابت شده بود و این خود دلیلی است اشکار از شکوفایی اداب عزاداری از ترک زبانان عهد صفوی که بزرگان روستای ما از روی ان رونوشت می کردند یا اضافه می نمودند نسخه اصلی نوحه های مرحوم اخوند عباسعلی _ باقر و سیف اله در دسترس نیست ولی برخی از نسخه های شبه خوانی وجو ددارد که در فرصت مناسب تصویر انها تهیه خواهد شد در 28 ماه ذی الحجه الحرام هر سال بزرگان دو روستای بالا و پایین اقدام به علم بستن اصطلاحی که در ان افراد ی مانند مرحوم سید محمد حسینی و شیخ زهیر خیامی و مرحوم حسین ارقبایی ملا محمد صادق صادقی و سایر بزرگان در سیاه پوشانی ان مشارکت می کردند علم چوب سپیدار دراز محکمی بود که شال های سیاه از پایین تا بالای علم دوخته می شد و در انتها علامت بیداق (1) نصب می گردید و روی ان را با پارچه های سبز پوشیده می شد و اشعار و نوحه های حزن انگیز بر روی پارچه ها نوشته می شد که وزن کلی یک علم بزرگ در هر دو روستا در حدود 60 تا 80 کیلو بوده است که می باید راه 750 متری مساجد تا امامزاده بدست یک مسئول دلبسته حمل می شد و هم اکنون نیز ایین علم بران به قوت خود باقی است هر روستا سه عدد علم داشت علم بزرگ کوچک و متوسط علم بزرگ یاد و نام پرچم امام حسین (ع) را زنده می کرد علم متوسط سایر اصحاب امام و علم کوچک یاد و نام طفل بی گناه شیر خواره علی اصغر (ع) را در اذهان زنده می کرد که در بین راه اصطلاحا شهید می شد یعنی به زمین می افتاد که به موقع درباره این ائین نیز بحث خواهیم کرد پس از علم بستن در پیش پای علم گوسفندی قربانی می شد و ذکر مصائب امام حسین علیه السلام خوانده می شد و گوشت ان در بین اهالی تقسیم میگردید فلسفه و چرایی علم بستن نیز حکایتی دارد مردم با بستن شال سیاه در سراسر علم در حقیقت شکست ظاهری لشکر حسین ابن علی (ع) را می رساند ولی بر فراز علم شال سبز یعنی دین اسلام که بدست ان جناب زنده شد را مژده می دهد که پایان کار تاریخ انسان با پیروزی منتقم امام بدست فرزندش مهدی موعود خواهد بود که از سالهای دور و درازی است که این اداب و رسوم منسوخ شده است . همچنین ایین نخل گردانی که صورت کلی این اداب و رسوم در کتب مکتب خانه ای من جمله در کتاب قمری نوشته شده بود در سراسر روستا اجرا گردانده می شد انجام می شد ولی از این اداب و رسوم به کلی خبری نیست و از بین رفته است به این شکل که چوبی به شکل درخت خرما توسط بزرگ ان زمان مرحوم روح الامین صادقی ملا محمد تقی صالحی مرحوم اقا باقر و .... دیگران ساخته می شد این نخل به منزله ˈعماریˈ(2)حضرت امام حسین (ع) با حالتی شبیه خیمه، از چارچوب هایی به شکل چادر صحرایی ساخته شده و با پارچه های سبز و مشکی، سپر و شمشیر، کلاه خود و تصاویر معصومین تزیین می شد این نخل به روایتی به منزله خیمه امام حسین (ع) و به روایتی تابوت آن حضرت بوده است.
عزاداران روستاهرسال در روز عاشورا، نخل را از محل خود واقع درمسجد به سمت میدان امامزاده عبد الجلیل (ع) برده و از آنجا به ˈچاله نخلˈ در مرکز بقعه حمل می کردند که خاطره نخلستان ها و نهر فرات را در اذهان باز نمایی می کرد ودر ان زمان (3) امام زاده به شکل ساختمان کنونی نبود و فضای زیادی را برای نخل گردانی و شبیه خوانی ایجاد می کرد // ادامه دارد// فصل پنجم از وازه ها در فرهنگ محاوره ای خواجه اباد ( ابزار کشاورزی - طب سنتی)...